Peter Navarro & Greg
Autry
Dịch giả: Nhóm dịch thuật cựu học sinh
AIT
PHẦN II.
NHỮNG VŨ KHÍ HỦY DIỆT VIỆC LÀM
Chương 6.
Chết bởi những doanh nghiệp Mỹ phản bội:
Khi màu xanh đô la che lấp màu cờ Mỹ
General Electric có kế hoạch ném hơn 2 tỷ USD vào Trung Quốc từ nay đến 2012. Tập đoàn này tiếp tục chuyển các nhà máy từ Mỹ sang Trung Quốc và tạo ra hơn 1000 việc làm mới… Tháng vừa rồi, GE đã quyết định đóng cửa nhà máy bóng đèn tại Virgina và chuyển 200 việc làm đó đến Trung Quốc.
— London’s Daily Mail
Không có danh dự trong đám trộm cắp – và không
có lòng yêu nước trong các công ty Mỹ. Đó là thông điệp rất rõ ràng mà các công
ty như General Electric, Caterpillar, và Evergreen Solar đang chuyển đến người
dân Mỹ trong những ngày này, bằng hành động đóng cửa các nhà máy già cỗi tại Hoa
Kỳ và khai trương các nhà máy sáng bóng, công nghệ hiện đại nhất tại vùng đất
của Rồng. Bằng cách tháo chạy qua Trung Quốc, những con chuột Lemmut phản bội
này không những đẩy đất nước của họ đến bên bờ vực thẳm mà còn ký vào một bản
cáo tử cho chính công ty họ. Trước kia đâu có vậy.
Đầu thế kỷ này, khi Trung Quốc lần đầu tiên gia
nhập tổ chức thương mại thế giới WTO và bắt đầu mang tư tưởng con buôn tấn công
vào nền tảng sản xuất của Hoa Kỳ, các giám đốc doanh nghiệp Hoa Kỳ đã chung vai
sát cánh cùng công nhân phản đối mạnh mẽ các điều khoản thương mại không công
bằng của Trung Quốc. Tuy nhiên, những lời cảnh cáo nghiêm khắc đó của liên minh
doanh nghiệp – người lao động đã rơi vào các lỗ tai điếc trong bộ máy Nhà Trắng
có tư tưởng cứng nhắc dưới thời ông Bush, những kẻ không phân biệt được sự khác
biệt nghiêm trọng giữa thương mại tự do có lợi cho tất cả và thương mại bất
công chỉ có lợi cho Trung Quốc.
Bây giờ, một thập kỷ sau, liên minh giữa những
doanh nghiệp và lao động Hoa Kỳ đã chết giống như những người đấu tranh vì dân
chủ trên quảng trường Thiên An Môn. Trong bài toán chính trị mới, với mỗi việc
làm của người Mỹ và mỗi nhà máy được chuyển sang Trung Quốc, những tổ chức mệnh
danh “Mỹ” như Bàn tròn Kinh doanh, Hiệp hội Quốc gia các nhà chế tạo, và Phòng
Thương mại Hoa Kỳ cũng bị biến từ các nhà phê bình gay gắt thành những kẻ biện
hộ ngoan ngoãn cho một nước Trung Quốc mang tư tưởng con buôn và bảo hộ mặc sức
làm gì thì làm với kinh tế Mỹ và công nhân Mỹ.
Cái trớ trêu trong sự phản bội của các doanh
nghiệp Mỹ là ở chỗ: trong quá trình giúp đỡ Trung Quốc tàn phá nền tảng sản xuất
của nước Mỹ, đa số các doanh nghiệp phản bội này cũng đang tàn phá tương lai của
chính công ty mình. Họ đang làm như vậy bằng cách dâng hiến cho Trung Quốc không
chỉ những công nghệ hiện tại mà còn cả khả năng sáng tạo ra công nghệ mới.
Để hiểu vấn đề tại sao lại như vậy, tại sao
nhiều giám đốc doanh nghiệp Mỹ sẵn lòng để cho sự tôn thờ đồng đô la xanh che
khuất mầu cờ đỏ trắng xanh của nước Mỹ, trước hết chúng ta phải hiểu và phân
tích “Ba làn sóng chuyển dịch ra nước ngoài” mô tả đặc tính của cuộc di tản hàng
triệu việc làm từ Mỹ sang Trung Quốc.
Làn sóng chuyển dịch thứ nhất: Công xưởng
Trung Quốc thức dậy
Làn sóng chuyển dịch ra nước ngoài đầu tiên bắt
đầu chậm rãi ngay sau khi Đảng cộng Sản mở cửa “Thiên đường nhân công” của Trung
Quốc cho phương Tây vào năm 1978. Nó được biết đến với tên gọi “Cải cách theo
thị trường”, tước bỏ một cách hữu hiệu các lợi ích về y tế và hưu trí đi cùng
quyền lợi về điều kiện an toàn lao động và thu nhập tương đối khá khỏi tay công
nhân – trong khi vẫn duy trì sự thống trị trớ trêu đối với nền kinh tế Trung
Quốc của các công ty nhà nước và các nhà hoạch định trung ương của Đảng Cộng sản
Trung Quốc. Không phải ngẫu nhiên mà trong vài thập kỷ, các công ty phương Tây
như Mattel, Reebok, và Schwinn bắt đầu sản xuất ra ngày càng nhiều các sản phẩm
giá trị thấp, thâm dụng lao động như đồ chơi, giày thể thao, xe đạp – bằng nhân
công giá rẻ của Trung Quốc.
Chính trong làn sóng chuyển dịch này, mô hình
hợp đồng lao động khắc khổ phổ biến ở Trung Quốc ngày nay đã được hoàn thiện.
Trong các công xưởng, các nam nữ thanh niên trẻ (và không ít trẻ em) mới từ nông
thôn ra, ký các hợp đồng ràng buộc hà khắc mà họ không đủ trình độ để hiểu. Họ
làm việc vai kề vai trong các xưởng máy đông nghẹt, nóng, và dơ bẩn, từ 12 đến
16 giờ một ngày. Họ ăn và ngủ trong các khu ký túc xá chật chội thường bị chắn
bởi song sắt cửa sổ hoặc vây bởi hàng rào trong khu vực công ty. Nếu họ cố trốn
thoát, họ sẽ bị đánh đập. Nếu họ định tổ chức đình công, họ sẽ bị đánh đập và
sau đó sa thải.
Đó thật sự là những nô lệ lao động thời hiện
đại, làm việc chỉ với 40 xu 1 giờ nhưng vẫn làm ra các đồ chơi cho trẻ con chúng
ta hài lòng, đúc những đế giày đẩy bước chúng ta đang đi, và may những chiếc áo
chúng ta đang mặc. Một sự thật đau khổ trong chuỗi dây xích vô tận ràng buộc
những người nhân công này với “Thế giới Dickens kiểu Trung Quốc”, là nhiều người
vẫn thấy hạnh phúc hơn trong sự nghiệt ngã đó, bởi vì dù các công xưởng của Rồng
có tồi tệ đến đâu, chúng vẫn còn hơn cuộc sống của người nông dân nghèo.
Làn sóng thứ
hai: Nếu bạn không thể đánh bại được họ thì hãy theo họ
Làn sóng thứ hai bắt đầu ngay khi Trung Quốc
tham gia vào Tổ chức Thương mại thế giới năm 2001 và bắt đầu tấn công trực diện
vào nền tảng sản xuất Mỹ bằng “Vũ khí hủy diệt việc làm” như trợ cấp xuất khẩu
bất hợp pháp và thao túng tiền tệ. Trong vòng vây của các nhà máy Trung Quốc,
ngày càng nhiều giám đốc doanh nghiệp Mỹ nhận ra rằng: nếu tận dụng ưu thế mạng
lưới trợ cấp bất hợp pháp tinh vi cho hàng xuất khẩu, họ có thể sản xuất giá rẻ
hơn trên đất Trung Quốc so với Mỹ, và nếu họ không làm thì các đối thủ của họ
chắc chắn sẽ làm. Các doanh nghiệp Mỹ nhận ra sự thật trong câu nói nổi tiếng
“Nếu bạn không đánh bại được Trung Quốc, hãy theo họ”. Ngay sau đó, làn sóng
chuyển dịch thứ hai mạnh lên thành Tsunami.
Rất quan trọng để nhấn mạnh rằng trong làn sóng
thứ hai này, mục tiêu cơ bản của các nhà kinh doanh Mỹ không phải là bán hàng
cho 1,3 tỷ người tiêu dùng nghèo đói tại thị trường Trung Quốc. Đó là sản xuất
để xuất khẩu ra phần còn lại của thế giới – bao gồm bán ngược lại cho
nước Mỹ. Một điều rõ như pha lê ở đây là, các giám đốc kinh doanh Mỹ tin rằng
cái mà họ tận dụng được trong làn sóng này không chỉ là nhân công rẻ mạt (một
vài nước như Bangladesh, Campuchia và Việt Nam cũng có nhiều lao động rẻ). Mà
họ bị cám dỗ bởi những thủ đoạn thương mại không công bằng, điều khoản môi
trường, an toàn lao động lỏng lẻo, và chế độ trợ cấp xuất khẩu giả tạo. Nếu
chính phủ Mỹ không xóa bỏ các thủ đoạn thương mại không công bằng của Trung Quốc
(bộ máy của Bush có những nỗ lực quý giá nhưng nhỏ bé trong trong cuộc phong tỏa
này), thì ít ra là các cổ đông, giám đốc kinh doanh (không phải cả công nhân)
của các công ty này vẫn thấy có lợi khi dịch chuyển sản xuất của họ đến Trung
Quốc.
Làn sóng thứ ba: Ảo tưởng lớn về 1,3 tỷ người tiêu dùng
Làn sóng thứ ba và nguy hiểm nhất về quy mô
trong chuyển dịch ra nước ngoài của Mỹ hiện đang xảy ra. Nó được kết hợp bởi một
phần nhân công rẻ trong làn sóng thứ nhất và một phần lòng tham về lợi thế sản
xuất tại Trung Quốc trong làn sóng thứ hai. Nhưng xa hơn trong sự thúc đẩy đầy
ma lực trong làn sóng thứ ba là ảo tưởng của các nhà điều hành doanh nghiệp Mỹ
về cơ hội lớn sắp đến với họ trong khả năng tiếp cận 1,3 tỷ người tiêu dùng đang
cư ngụ tại nước đông dân nhất thế giới này. Làn sóng này rõ ràng là nguy hiểm
nhất bởi vì nó bị dẫn dắt bởi ảo tưởng là phần lớn ngưới tiêu dùng Trung Quốc có
khả năng mua sắm thích hợp để thúc đẩy thị trường – trong khi thực tế là rất
nhiều người nghèo đói. Làn sóng dịch chuyển nguy hiểm này yêu cầu các doanh
nghiệp Mỹ muốn bán hàng vào Trung Quốc phải chấp nhận ba điều khoản bảo hộ trong
chính sách “Sáng tạo bản địa” của Trung Quốc.
Điều kiện bảo hộ thứ nhất yêu cầu sở hữu thiểu
số; các công ty Mỹ phải liên doanh với đối tác Trung Quốc và sở hữu không quá
49% doanh nghiệp. Rõ ràng là, điều khoản này làm công ty Mỹ mất quyền kiểm soát
doanh nghiệp. Sau đó là, điều kiện này cho phép đối tác sở hữu đa số (thường là
các công ty nhà nước) quyền được truy xuất bất cứ thông tin nào của liên doanh,
bao gồm các bí mật thương mại.
Điều khoản bảo hộ thứ hai là một trong những vi
phạm trắng trợn của Trung Quốc về quy định tự do thương mại; điều khoản này yêu
cầu bắt buộc chuyển giao công nghệ. Có nghĩa là các công ty Mỹ bắt buộc
giao nộp sở hữu trí tuệ cho các đối tác Trung Quốc như một điều kiện để gia nhập
thị trường. Hiệu quả thực của điều khoản này là tạo sự thuận tiện cho việc phổ
biến nhiều công nghệ khác nhau không chỉ trực tiếp đến các đối tác Trung Quốc mà
còn tới chính phủ Trung Quốc và các đối thủ Trung Quốc tiềm tàng khác. Với việc
đầu hàng chấp nhận điều kiện này, trong thực tế, các công ty phương Tây đã tự
tạo ra các đối thủ cạnh tranh ở Trung Quốc chỉ trong nháy mắt.
Điều khoản thứ ba là bàn tay con buôn trong
trong cái vỏ bọc bảo hộ của điều khoản thứ hai bắt buộc chuyển giao công nghệ.
Nó cũng bắt buộc xuất khẩu các cơ sở nghiên cứu và phát triển của phương Tây
vào Trung Quốc – thêm một vi phạm nghiêm trọng nữa về quy định tự do thương
mại của WTO. Đây là nhát cắt tàn nhẫn nhất, tương đương với bán ngô giống của
Mỹ. Như tất cả các nhà kinh tế nói, chính nghiên cứu và phát triển tạo ra sự
sáng tạo công nghệ cần thiết để tạo ra việc làm mới. Nếu nghiên cứu và phát
triển đó và sự sáng tạo đó xảy ra tại mảnh đất Trung Quốc mà không phải tại Mỹ,
bạn đoán xem nước nào sẽ gặt hái được miếng to, ngon nhất trong cái bánh tạo ra
việc làm mới?
Đến đây đã quá rõ tại sao các công ty Mỹ nào đầu hàng ba điều khoản bảo hộ của chính sách sáng tạo bản địa sẽ đảm bảo hủy hoại chính họ. Một khi mà công ty Mỹ giao nộp quyền kiểm soát, công nghệ hiện tại, và khả năng phát triển công nghệ tương lai, thì vấn để chỉ còn là thời gian khi các công ty Trung Quốc “xơi” công nghệ đó và sử dụng nó để tự quay lại cạnh tranh với công ty Mỹ – không chỉ ngay chính trên đất Trung Quốc mà còn trên thị trường toàn cầu. Bằng cách này, các công ty Mỹ trả giá đắt cho bài học là sự hấp dẫn của 1,3 tỷ người tiêu dùng Trung Quốc chỉ là ảo tưởng trong tiếng còi báo động hơn là những đồng đô la thực sự. Cũng bằng cách này, “ chết bởi các doanh nghiệp phản bội” biến thành sự tự sát của các doanh nghiệp.
Câu chuyện về hai đất nước và bốn công
ty
Để cung cấp góc nhìn riêng cá nhân về vấn đề
này, chúng ta hãy xem xét các hoạt động của bốn tập đoàn lớn tại Trung Quốc và
tổng giám đốc của họ. Westinghouse, kẻ nghờ nghệch nhất; General Electric, kẻ
tâm thần nhất; Caterpillar, bộ mặt điển hình cho sự cám dỗ của chủ nghĩa con
buôn Trung Quốc; và Evergreen Solar, từng là niềm “Hy vọng Xanh vĩ đại” của
chính quyền Obama và bây giờ là điểm cảm thán cho sự thất bại của các chính
khách Hoa kỳ trong việc bảo vệ cộng đồng doanh nghiệp của chúng ta trước sự xâm
lược của Trung Quốc.
Suy nghĩ ảo tưởng phân hạch của
Westinghouse
Westinghouse Electric đã chuyển giao hơn 75.000 tài liệu cho khách hàng Trung Quốc theo cam kết phần khởi đầu của việc chuyển giao công nghệ với hy vọng là bảo toàn được vị trí trong thị trường hạt nhân phát triển nhanh nhất này… Jack Allen, Chủ tịch Westinghouse tại châu Á [nói] công ty “không có đảm bảo nào”về vai trò của mình tại Trung Quốc khi bốn lò phản ứng hạt nhân AP 1000 hoàn thành.
– Financial Times
Giống như Frodo11 không thể chống
lại sự cám dỗ của chiếc nhẫn chết người, Westinghouse rõ ràng là không thể cưỡng
lại được thị trường điện hạt nhân Trung Quốc. Chúng ta biết rằng: Thị trường hạt
nhân Trung Quốc là thị trường lớn nhất và phát triển nhanh nhất trên thế giới,
với 23 lò phản ứng đang xây dựng và có kế hoạch xây dựng 100 hoặc hơn nữa.
Nhưng trong khi cố gắng đạt được thị phần đáng kể trong cái thị trường phát
triển đó về làm phần thưởng to lớn cho Westinghouse, cách tệ nhất có thể để kiếm
phần thưởng đó là làm theo cách mà tổng giám đốc Jack Allen đã làm: chuyển tất
cả đến Trung Quốc những gì cần để có thể xây dựng các lò phản ứng mà không cần
đến sự trợ giúp của Westinghouse.
Tình hình ngày càng mỉa mai và khôi hài hơn.
Trên website công ty, Westinghouse Nuclear đã khoác lác thông tin rằng “gần 50%
các nhà máy điện hạt nhân đang hoạt động trên thế giới… đều dựa vào công nghệ
của Westinghouse”. Ồ, có dễ dàng đoán ra ai là nhà kinh doanh trung thực? Với
cách chuyển hơn 75.000 tài liệu đến Trung Quốc, thì gần 50% hoặc hơn thế nữa các
lò phản ứng hạt nhân ở Trung Quốc chắc chắn dựa trên công nghệ Westinghouse; nó
chỉ là copy công nghệ của Westinghouse.
Sự ngây thơ của Westinghouse thật là ngạc nhiên
bởi vì, trong khi nó là công ty của Mỹ, nhưng thực chất do công ty Toshiba của
Nhật Bản quản lý. Và rất nhiều công ty Nhật bản đã bị tàn lụi bởi các điều kiện
bắt buộc chuyển giao công nghệ và đã có kinh nghiệm với khả năng kinh ngạc của
các nhà sản xuất Trung Quốc trong việc học hỏi công nghệ nước ngoài và sử dụng
chúng để biến mình thành các đối thủ cạnh tranh nặng ký. Cần xem lại tại sao một
nhóm các giám đốc Nhật Bản và châu Âu tự bắn vào đầu mình bằng cách chuyển giao
công nghệ tầu cao tốc, tờ The Wall Street Journal đã hài hước
viết:
Khi các công ty Nhật Bản và
Châu Âu tiên phong trong việc xây dựng đường sắt cao tốc đồng ý sản xuất toa tàu
tại Trung Quốc, họ đã nghĩ đến việc tiếp cận vào thị trường mới đang bùng nổ,
những hợp đồng đáng giá hàng tỷ đô-la và tạo dấu ấn trong hệ thống đường sắt
tham vọng nhất trong lịch sử. Những gì họ không lường được là họ phải cạnh tranh
với các công ty Trung Quốc lục địa đã tiếp nhận công nghệ và quay trở lại cạnh
tranh với họ chỉ vài năm sau.
Mãnh hổ Caterpillar khấu đầu trước con
Rồng đỏ
Bây giờ hãy xem hai mẩu tin gần đây. Đặt chúng
cạnh nhau cho ta thấy tóm tắt chiến lược toàn cầu Caterpillar: Đóng cửa nhà máy
tại Mỹ và mở cửa nhà máy tại Trung Quốc.
Caterpillar vào hôm Thứ ba đã thông báo có kế hoạch sa thải hơn 2.400 công nhân tại năm nhà máy tại Illinois, Indiana, và Georgia khi công ty chế tạo thiết bị hạng nặng này tiếp tục cắt giảm chi phí do nền kinh tế thế giới suy giảm… Vì tình hình xấu đi, Caterpillar trong tháng giêng đã tuyên bố sẽ cắt giảm 20.000 việc làm.
— Huffington Post
Trong suốt ba thập kỷ qua, Caterpillar phát triển từ một văn phòng bán hàng tại Bắc Kinh thành công ty có mặt mọi nơi trong nước như ngày nay – bao gồm mười một cơ sở sản xuất, ba trung tâm nghiên cứu và phát triển, chín văn phòng, và hai trung tâm hậu cần và kho vận.
— Jiming Zhu, Phó Chủ tịch, Caterpillar
Chiến lược của mãnh hổ Caterpillar bị cuốn theo
dòng chảy ngược mạnh mẽ của các thủ đoạn thương mại không công bằng, lôi theo
các công ty như Caterpillar ra khỏi lãnh thổ Mỹ. Để thấy sức hút bẩn thỉu của
dòng chảy ngược này, hãy xem quyết định công ty sản xuất máy xúc cỡ nhỏ bán vào
thị trường Trung Quốc ở Ngô Giang, thay vì ở Peoria, Illinois. Caterpillar chọn
mảnh đất và công nhân Trung Quốc bởi vì nếu sản xuất máy xúc cỡ nhỏ trong nội
địa Mỹ và xuất khẩu sang Trung Quốc, họ sẽ đối mặt với mức thuế bảo hộ cao tới
30%.
Nhưng đó không phải là tất cả. Mãnh hổ
Caterpillar sẽ còn đối mặt một vật cản nữa, mức thuế con buôn dưới dạng định giá
thấp đồng nội tệ ở mức khoảng 40% so với giá trị thực. Hai mức phí và thuế của
con buôn ăn xin này làm cho nhiều công ty Mỹ không thể tính đến việc sản xuất ở
Mỹ rồi xuất khẩu vào Trung Quốc.
Tổn thương lớn nhất trong quyết định di chuyển
này là Caterpillar không chỉ là biểu tượng của nước Mỹ. Nó đã từng là nguồn
chính tạo ra việc làm và thu nhập cho các bang miền trung-tây nước Mỹ hơn một
thế kỷ qua. Sự chấm dứt sản xuất của nhà khổng lồ tại Peoria thực sự là thảm họa
của nước Mỹ.
Và bây giờ đây là mẩu tin đáng để cười hết cỡ:
Ngay cả khi Caterpillar đã sẵn sàng tạo ra nhiều việc làm tại Trung Quốc để sản
xuất máy xúc cỡ nhỏ và đẩy hàng ngàn người Mỹ vào danh sách thất nghiệp, nó đã
giang hai tay nắm lấy lợi ích của chương trình kích thích tài chính của bộ máy
Obama. Ôi! Điều đó làm ta buồn nôn.
Evergreen Solar chuyển năng lượng tương
lai của chúng ta đi để lấy mấy thỏi bạc
Nếu chúng ta không thể đánh bại Trung Quốc và không thể thuyết phục chính phủ Mỹ hiểu chúng ta đang đối đầu với cái gì, tốt hơn hết hãy theo họ. Đó là những gì Evergrenn Solar đã quyết định thực hiện: di chuyển nhà máy chế tạo và lắp ráp pin năng lượng mặt trời tại Devens – Massachusetts sang Vũ Hán – Trung Quốc.
— Manufacturing & Technology News
Hãng Evergreen Solar là hãng sản xuất
ra một số tấm pin năng lượng mặt trời có hiệu suất cao nhất thế giới. Nếu chúng
ta phải tin tổng thống Barack Obama, thì chắc chắn là các công ty như Evergreen
Solar được coi là nguồn tạo ra việc làm mới tốt nhất của nước Mỹ. Trong thời đại
suy giảm nguồn cung cấp dầu mỏ và sự nóng lên toàn cầu, chẳng phải ngành “công
nghiệp xanh” là một trong những ngành tạo ra tăng trưởng việc làm mạnh nhất hay
sao?
Tuy nhiên, nếu chúng ta tin vào ngài Rick Feldt
Tổng giám đốc Evergreen thì công ty của ông ta đã làm hết sức có thể để thuyết
phục bộ máy Obama giúp Evergreen giữ lại các dây chuyền sản xuất tại
Massachussets. Ông Feldt đã làm đến mức phải đến Washington để van nài các quan
chức cao cấp như Bộ trưởng Năng lượng Steven Chu và Bộ trưởng Thương mại Gary
Locke làm gì đó chống lại các biện pháp trợ cấp bất hợp pháp mà chính phủ Trung
Quốc đang đổ vào ngành công nghiệp năng lượng mặt trời của họ. Nhưng những van
xin của Evergreen chỉ rơi vào các lỗ tai điếc.Vì vậy, khi chính phủ Trung Quốc đề nghị cấp cho Evergreen các khoản vay lãi suất thấp chiếm 65% của chi phí xây dựng nhà máy mới tại Trung Quốc thay vì tại Massachusetts, Tổng giám đốc của Evergreen tin rằng ông đã không có sự lựa chọn khác hơn là chấp nhận 30 thỏi bạc của Trung Quốc và chuyển dây chuyền sản xuất của công ty ra nước ngoài. Ngài Feldt bực tức nói, “Hoa Kỳ vẫn tiếp tục kêu gọi về việc giữ việc làm. Bạn nghe Thông điệp Liên bang của Tổng thống Hoa Kỳ và ông ta nói, ‘Tôi muốn giữ lại việc làm tại Hoa Kỳ’. Nói thật là dễ, nhưng làm gì để hiện thực hóa”. Điều đó là chính xác, thưa ông Feldt, nhưng Mỹ chắc chắn sẽ tiếc nuối các nhà máy mới của ông đang chuyển sang Trung Quốc.
Trong thực tế, Mỹ, và đặc biệt là bang Massachusetts, sẽ tiếc nuối nhà máy tại Mỹ cùng với 800 công nhân đã từng làm việc trong đó. Vì ngay sau khi hứa hẹn để duy trì sự hiện diện của nhà máy ở Massachusetts, Evergreen thông báo sẽ đóng cửa nhà máy ở bang này. Và đó đúng là nhà máy hiện đại xây dựng 2007, mà người nộp thuế tiểu bang Massachusetts đã bỏ ra 52 triệu USD để hỗ trợ. Và đây là sự xúc phạm cuối cùng: Evergreen cũng sẽ buộc người nộp thuế Mỹ trả tiền cho việc đóng cửa với chi phí 340 triệu USD theo thỏa thuận về việc đóng cửa nhà máy. Không thể nào làm lộn xộn hơn thế nữa.
General Electric: Bạn có thích cái muỗng
với cái lưỡi chẻ đôi dối trá không?
Một kiểu làm ăn đang phát triển. Một công ty [nước ngoài] nhượng quyền sở hữu trí tuệ cho doanh nghiệp nhà nước Trung Quốc, và sau đó tất cả bị ép bật ra rìa của thị trường trong nước Trung Quốc và đối mặt với một đối thủ cạnh tranh mới . Không có gì là ngẫu nhiên hoặc là trường hợp các doanh nghiệp nhà nước quá hăm hở và vượt qua giới hạn. Trung Quốc muốn chuyển đổi từ công xưởng quốc tế sang một nền kinh tế tiên tiến, và đang sử dụng sức mạnh thị trường của mình để rút ngắn giai đoạn bằng cách “xơi” sở hữu trí tuệ của người khác.
— John Gapper, Financial Times
Trong ánh đèn pha rọi thẳng vào những
công ty Mỹ phản bội, rất cần thiết để nhìn lại chính công ty đã mở đầu chương
này: General Electric. Ít nhất là về mặt ngoài, vũ điệu GE cùng với Rồng không
bị chê là canh bạc tệ. GE hiện có hơn 15.000 công nhân (chủ yếu là người Hoa)
tại hơn 50 địa điểm ở Trung Quốc, và mỗi năm, nó góp phần tạo ra doanh thu ngày
càng tăng từ các hoạt động của mình ở Trung Quốc. Tuy nhiên, GE tiếp tục chịu
thiếu hụt doanh thu so với mấy cái hũ vàng mà sự mở rộng ở Trung Quốc đáng ra
phải đem lại cho công ty.
Tuy nhiên, vấn đề lớn hơn với GE là hành vi kỳ
cục của tổng giám đốc Jeffrey Immelt. Một mặt, Immelt đã buộc tội chủ nghĩa bảo
hộ của Trung Quốc đã đi quá xa qua phát biểu “Tôi thực sự lo lắng về Trung Quốc.
Tôi không chắc chắn rằng cuối cùng họ muốn bất cứ ai trong chúng ta chiến thắng,
hoặc bất cứ ai trong chúng ta thành công”.Mặt khác, Immelt làm tất cả để gây ấn tượng so sánh với Thống soái Pétain của nước Pháp đầu hàng, đã dâng nộp một cách đáng kinh ngạc một loạt các mảng lớn công nghệ mới cho Trung Quốc, để đổi lấy những gì Immelt coi như là sự tôn vinh cao quí và đặc quyền kinh doanh trong nước Cộng hòa Nhân dân. Điển hình cho một trong những thứ đáng lo ngại nhất mà Immelt từ bỏ, là GE chuyển giao toàn bộ phần kinh doanh hệ thống điện tử hàng không toàn cầu của mình chỉ để có thể tham gia vào sản xuất một máy bay chở khách của Trung Quốc. GE cũng đã bàn giao những phần quan trọng của công nghệ công nghiệp quan trọng khác như đầu máy xe lửa, năng lượng gió và các thiết bị chống ô nhiễm môi trường.
Điều này quá thiển cận, như John Gapper của tờ Financial Times đã khẳng định trước đây, bởi vì khi các công ty Trung Quốc nắm bắt được công nghệ hiện tại và công nghệ đang phát triển của GE lại được thực hiện tại các phòng nghiên cứu phát triển đặt trên đất Trung Quốc, GE sẽ bị “đẩy ra rìa” ở thị trường Trung Quốc và thậm chí phải đối mặt với cạnh tranh gay gắt hơn của Trung Quốc trên thị trường quốc tế.
Bài toán chính trị chia để trị
Thay mặt các tổ chức và thành viên ký dưới đây, chúng tôi viết thư này để phản đối mạnh mẽ điều khoản cải cách tiền tệ của Đạo luật Mậu dịch Công bằng HR 2378.
- Thư gửi cho Quốc hội của 36 công ty và tập đoàn
Không chỉ các nhà sản xuất chế tạo
như Caterpillar, General Electric và Westinghouse đã phản bội nước Mỹ. Như trích
đoạn trong thư gửi đến Quốc hội ở trên đã minh họa, nhiều công ty khác của Mỹ và
các ngành công nghiệp được hưởng lợi ngắn hạn từ mối quan hệ ký sinh giữa Trung
Quốc với Hoa Kỳ đã đổi lập trường trong cuộc tranh luận về Trung Quốc. Trong
thực tế, mỗi khi chủ đề cải cách thương mại với Trung Quốc được đưa ra, các công
ty này đều ló mặt ra phản đối ngay.
Chỉ cần xem xét các hiệp hội nông nghiệp có
quyền lực như Hiệp hội Đậu tương Mỹ, Viện Thịt Hoa Kỳ, Hiệp hội Tinh chế Ngô, và
Hội đồng xuất khẩu Gia cầm và Trứng Hoa Kỳ. Họ thường xuyên phản đối các cải
cách thương mại mang tính xây dựng với Trung Quốc bởi vì họ lo sợ mức thuế trả
đũa. Trong khi sợ hãi như vậy có thể xem là chính đáng, nó không phải là lý do
để tiến hành vận động hành lang gây tổn hại vật chất đến lợi ích rộng hơn của
Hoa Kỳ và các công nhân khi Mỹ đang cố gắng đương đầu với một trong những tình
huống kinh tế khó xử tồi tệ nhất mà đất nước này đã từng phải đối mặt.Một phần quan trọng thứ hai của liên minh ủng hộ Trung Quốc “chia để trị” ngay trên đất Mỹ bao gồm các hội bán lẻ như Hiệp hội May và Giày Mỹ, Liên đoàn Bán lẻ Quốc gia, và Hiệp hội Sản xuất đồ Thể thao. Họ lo ngại giá cả sẽ tăng và gây thiệt hại nặng cho lợi nhuận của họ nếu Trung Quốc phải thực hiện các bước như nâng giá đồng tiền và loại bỏ trợ cấp xuất khẩu bất hợp pháp của mình. Những gì các nhóm này không hiểu và nhiều công dân Mỹ vẫn chưa nắm bắt là: cơn lũ hàng hóa giá rẻ giả tạo của Trung Quốc mà hiện đang đẩy nước Mỹ ra khỏi thị trường mới chỉ là khoản đặt cọc cho nạn thất nghiệp hiện tại và tương lai của đất nước này. Hơn nữa, nhiều người Mỹ thất nghiệp hơn có nghĩa là sức mua của người tiêu dùng giảm và ít doanh thu hơn cho các nhà bán lẻ Mỹ trong dài hạn.
Và đây là một nhóm vận động hành lang đặc biệt
gây phiền hà: Phòng Thương mại Mỹ tại Thượng Hải. Nhóm này lần gần đây nhất được
biết là vận động hành lang chống lại các quy định quan trọng trong một dự luật
về Trung Quốc. Dự luật này đề xuất tăng cường quyền được bảo vệ an toàn của công
nhân Trung Quốc và do đó cho người lao động Mỹ một cơ hội tốt hơn để cạnh
tranh.
Tất cả các nhóm kinh doanh Mỹ và giám đốc công
ty hiện nay đang có hoạt động kinh doanh với Trung Quốc cần phải đọc biến thể
bài thơ nổi tiếng của John Donne: Không có doanh nghiệp Mỹ nào là một hòn đảo
riêng của họ; mỗi doanh nghiệp là một phần của đất nước này, một phần của nền
kinh tế rộng hơn. Nếu một công việc bị xóa đi bởi chủ nghĩa con buôn Trung Quốc,
nước Mỹ sẽ nhỏ đi một ít… Và anh đừng bao giờ hỏi chuông nguyện hồn ai; chuông
nguyện hồn anh đấy!
P.N. & G.A.
–––––––––––––––
11 Frodo Baggins là nhân vật trong
phim nổi tiếng “Chúa Tể Của Những Chiếc Nhẫn” được đạo diễn bởi Peter Jackson,
ra mắt năm 2001. ND
Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét